ပါးစပ်ထက်ပို၍- ‘ကုချိ’ (口) ဟူသော စကားလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည့် ဂျပန်စကားထုံးများကို နားလည်ခြင်း လမ်းညွှန်
ပါးစပ်ထက်ပို၍- ‘ကုချိ’ (口) ဟူသော စကားလုံးကို အသုံးပြုထားသည့် နာမည်ကြီး ဂျပန်စကားထုံးများ စုစည်းမှု
ဂျပန်ဘာသာစကားတွင် လူတစ်ဦး၏ စရိုက်၊ လုပ်ဆောင်မှု သို့မဟုတ် စိတ်ခံစားမှုများကို ဖော်ပြရန် ခန္ဓာကိုယ်အစိတ်အပိုင်းများကို အသုံးပြုသည့် စကားလုံးအသုံးအနှုန်းများ သို့မဟုတ် စကားထုံးများ (慣用句 – kanyōku) အများအပြားရှိပါသည်။ အသုံးအများဆုံး စကားလုံးများထဲမှ တစ်ခုမှာ “ပါးစပ်” ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသော 「口」(kuchi) ဟူသော စကားလုံးဖြစ်သည်။ ဤစကားထုံးများကို စာသားအတိုင်း ဘာသာပြန်ဆို၍ မရနိုင်သောကြောင့် ဂျပန်လူမျိုးများ၏ အမြင်နှင့် ဆက်သွယ်ရေးယဉ်ကျေးမှုကို ထင်ဟပ်စေပါသည်။
ဤအသုံးအနှုန်းများကို နားလည်ခြင်းဖြင့် သင်၏ဝေါဟာရများကို ကြွယ်ဝစေမည်သာမက ဂျပန်စကားပြောဆိုမှုများနှင့် ယဉ်ကျေးမှု၏ အနုစိတ်ကွဲပြားမှုများကိုလည်း ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ နားလည်နိုင်ရန် ကူညီပေးပါလိမ့်မည်။ 「口」ဟူသော စကားလုံးကို အသုံးပြုထားသည့် လူကြိုက်များသော စကားထုံးအချို့ကို လေ့လာကြည့်ကြပါစို့။
၁။ လူတစ်ဦး၏ စရိုက်ကို ဖော်ပြသည့် စကားထုံးများ
လူတစ်ဦး၏ စရိုက် သို့မဟုတ် စိတ်နေသဘောထားကို ၎င်းတို့ပြောဆိုပုံမှတစ်ဆင့် မကြာခဏ ဖော်ပြလေ့ရှိပါသည်။
口が軽い (Kuchi ga Karui)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်က ပေါ့သည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်ပေါက်ခြင်း၊ လျှို့ဝှက်ချက်မထိန်းနိုင်ခြင်း၊ အတင်းအဖျင်းပြောတတ်ခြင်း။ သူတစ်ပါး၏ လျှို့ဝှက်ချက် သို့မဟုတ် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာအချက်အလက်များကို အလွယ်တကူပြောပြတတ်သူ။
- ဥပမာ- 彼女は口が軽いから、秘密は話さない方がいいよ。(Kanojo wa kuchi ga karui kara, himitsu wa hanasanai hou ga ii yo.) – သူက ပါးစပ်ပေါက်တဲ့သူမို့ သူ့ကို လျှို့ဝှက်ချက် မပြောပြတာ ပိုကောင်းပါတယ်။
口が重い (Kuchi ga Omoi)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်က လေးသည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- တိတ်ဆိတ်ခြင်း၊ စကားနည်းခြင်း၊ အထီးကျန်ခြင်း။
- ဥပမာ- 彼は口が重いけれど、本当は優しい人だ。(Kare wa kuchi ga omoi keredo, hontou wa yasashii hito da.) – သူက စကားနည်းပေမယ့် တကယ်တော့ ကြင်နာတတ်သူပါ။
口が堅い (Kuchi ga Katai)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်က ခိုင်မာသည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- ယုံကြည်စိတ်ချရသူ၊ လျှို့ဝှက်ချက်ကို ကောင်းစွာထိန်းသိမ်းနိုင်သူ။ kuchi ga karui ၏ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။
- ဥပမာ- 安心して。私は口が堅いから絶対に誰にも言わない。(Anshin shite. Watashi wa kuchi ga katai kara zettai ni dare ni mo iwanai.) – စိတ်မပူပါနဲ့။ ကျွန်တော်က လျှို့ဝှက်ချက်ကို ကောင်းစွာထိန်းသိမ်းနိုင်သူမို့ ဘယ်သူ့ကိုမှ လုံးဝမပြောပါဘူး။
၂။ စကားပြောဆိုခြင်း လုပ်ဆောင်ချက်ကို ဖော်ပြသည့် စကားထုံးများ
အောက်ပါ စကားထုံးများသည် စကားပြောဆိုမှုနှင့် သက်ဆိုင်သည့် ဖြစ်ရပ်များ သို့မဟုတ် လုပ်ဆောင်ချက်များကို ဖော်ပြပါသည်။
口が滑る (Kuchi ga Suberu)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်က ချော်လဲသည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- စကားလွန်သွားခြင်း၊ လျှို့ဝှက်ထားသင့်သည့် ကိစ္စတစ်ခုကို မတော်တဆ ပြောမိခြင်း။
- ဥပမာ- ごめん、つい口が滑って彼の計画を話してしまった。(Gomen, tsui kuchi ga subette kare no keikaku o hanashite shimatta.) – ဆောရီး၊ ကျွန်တော် မတော်တဆ စကားလွန်ပြီး သူ့အစီအစဉ်ကို ပြောပြမိသွားတယ်။
口に出す (Kuchi ni Dasu)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်မှ ထုတ်သည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- တစ်စုံတစ်ရာကို နှုတ်ဖြင့်ပြောဆိုခြင်း၊ စိတ်ထဲ သို့မဟုတ် နှလုံးသားထဲမှ ရှိသည့်အရာကို ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခြင်း။
- ဥပမာ- 恥ずかしくて、好きだという気持ちを口に出せなかった。(Hazukashikute, suki da to iu kimochi o kuchi ni dasenakatta.) – ရှက်လို့ ကြိုက်တဲ့ခံစားချက်ကို မပြောနိုင်ခဲ့ဘူး။
၃။ အစားအစာနှင့် အရသာနှင့် သက်ဆိုင်သော စကားထုံးများ
口に合う (Kuchi ni Au)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်နှင့် ကိုက်ညီသည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- (အစားအစာ သို့မဟုတ် အချိုရည်) အရသာနှင့် ကိုက်ညီခြင်း။
- ဥပမာ- このラーメン、あなたの口に合いますか? (Kono rāmen, anata no kuchi ni aimasu ka?) – ဒီရာမန်က ခင်ဗျား အရသာနဲ့ ကိုက်ရဲ့လား။
口が肥える (Kuchi ga Koeru)
- စာသားအရ အဓိပ္ပာယ်- ပါးစပ်က ဝလာသည်။
- စစ်မှန်သောအဓိပ္ပာယ်- အရသာရှိသော အစားအစာများကို အမြဲစားသုံးဖူးသောကြောင့် အရသာကို ရွေးချယ်တတ်ခြင်း သို့မဟုတ် အဆင့်မြင့်သော အရသာရှိခြင်း။
- ဥပမာ- 彼は美味しいものばかり食べているから、口が肥えている。(Kare wa oishii mono bakari tabeteiru kara, kuchi ga koeteiru.) – သူက အရသာရှိတာတွေချည်း စားနေရတော့ အရသာကို ရွေးချယ်တတ်လာတယ်။
နိဂုံး
「口」(kuchi) နှင့် သက်ဆိုင်သော စကားထုံးများသည် လူသားတို့၏ ခံစားချက်၊ စရိုက်နှင့် လုပ်ဆောင်မှုများကို ဂျပန်ဘာသာစကားက မည်မျှ ကြွယ်ဝ နက်ရှိုင်းစွာ ဖော်ပြနိုင်သည်ကို ပြသနေပါသည်။ ဤအသုံးအနှုန်းများကို နားလည်ခြင်းဖြင့် ဝေါဟာရများကို တိုးပွားစေရုံသာမက ဂျပန်နိုင်ငံရှိ တွေးခေါ်ပုံများနှင့် ဆက်သွယ်ရေးယဉ်ကျေးမှုကို နားလည်ရန် ပြတင်းပေါက်တစ်ခုကိုလည်း ဖွင့်လှစ်ပေးပါလိမ့်မည်။ ၎င်းတို့ကို လေ့လာပြီး မှန်ကန်သော အခြေအနေများတွင် အသုံးပြုရန် ကြိုးစားခြင်းဖြင့် သင်၏ ဂျပန်ဘာသာစကားစွမ်းရည်သည် ပိုမိုသက်ဝင်ပြီး သဘာဝကျလာမည်ဖြစ်သည်။